ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΠΑΡΛΑΜΑΣ : απο τη ζωή των λέξεων

(πριν από 36 χρόνια)

ΜΕΝΕΛΑΟΣ ΠΑΡΛΑΜΑΣ : 

«ΑΠΟ ΤΗΝ ΖΩΗ ΤΩΝ ΛΕΞΕΩΝ»

                                

Τον ξέρουμε από την νεανική ηλικία, φιλόλογος στον ΚΟΡΑΗ, μα δεν είχαμε σε μεγάλη εκτίμηση το Γυμνάσιο, που απευθυνόταν στους εύπορους Ηρακλειώτες, όσοι είχαμε «θετική» κατεύθυνση, δηλαδή το λεγόμενο «πρακτικό»Καπετανάκειο .

Όμως όταν χρειαστήκαμε φροντιστήριο, ψάξαμε αρκετά μέχρι να εντοπίσουμε τον πιο κατάλληλο, ήταν ο  Γ. Ξηρουδάκης, Διευθυντής του Κοραή, διακεκριμένος μαθηματικός, με σπουδές και εργασίες.

Δέχθηκε να μας προετοιμάσει για τις δύσκολες εισαγωγικές εξετάσεις στο ΕΜΠ , μαζευτήκαμε τρεις, και μας ήρθε πάμφθηνα- τόσο,που να αντέχουν τα φτωχικά βαλάντια των οικογενειών μας. 

Αργότερα με την κόρη του τη Λιάνα,  βρεθήκαμε στην ίδια ευρεία (αριστερή) συντροφιά , και σε πιο στενή επαφή, αφού ίσως και λόγω καλλιτεχνικών μου απασχολήσεων, εντάχθηκα στον πολύ συνεκτικό κύκλο της (4 κοριτσιων), που συγκατοικούσαν κάπου στην Κυψέλη. 

Λίγο μετά στο Ηράκλειο, δεν κατάλαβα  καθόλου πως, παρακολουθούσα την παρέα ενός πνευματικού κύκλου κυριών ( κάποιας ηλικίας)η σύζυγος του φιλολόγου η Βέρα (;) , η Μαλλιαράκη, η Φιοράκη κ.α. Μου  έκανε εντύπωση, το υψηλό επίπεδο και η απόσταση από τις επαρχιώτικες συνήθειες.

Όταν κάποτε μονιμοποιήθηκα στην Κρήτη, χωρίς καμία ιδιαίτερη επαφή με τον καθηγητή του Γυμνασίου, αισθανόμουν κάποια οικειότητα όταν τον συναντούσα, κι όταν   Στην Βικελαία, έγινε Έφορος  ο  Νίκος Γιανναδάκης, ο δάσκαλός του ήταν πάντα, όποτε τον επισκεπτόμουν, στο γραφείο της Βιβλιοθήκης.

Από εκδήλωση, μεταξύ Καζαντζάκη και Αλεξίου

Ένα  εξαιρετικά  σπάνιο  βι­βλίο, έφτασε στα χέρια μας τε­ λευταία: «Η ζωή των λέξεων» του σεβαστού δασκάλου Με­ νέλαου Παρλαμά. Θα προσπα­θήσουμε να ξεπεράσουμε την δυσκολία να σχολιάσουμε κεί­μενα του γνωστού Ηρακλειώτη φιλολόγου, που έμαθε σε πολ­λούς  συμπολίτες  μας  γράμ­ματα και η παρουσια του μόνο για τους άλλους όλους αν δεν πρόσθετε γνώσεις ωστόσο χά­ραξε μια γραμμή σ’  ένα επί­πεδο ψηλότερο που αγωνιζό­μαστε να φτάσουμε. Η σημασία  της  συλλογής  των  κειμένων αυτών,  που  είναι  μια  σειρά ανεκδότων  ετυμολογικών, δεν   προσδιορίζεται   από   το αντικείμενο  τους  μόνο,  αλλά κυρίως από τον τρόπο με τον οποίο δίδεται η ανάλυση των λέξεων.

Ο φιλόλογος χωρίς να υποχωρεί ή να απομακρύνεται από 

την επιστήμη του, εκλαϊκεύει, προσφέρει  «εύκολη  γνώση», όπου πιστεύει χώρις να απλοποιεί , χαριτολογεί χωρίς να ξε­ πέφτει.  Ο  λόγος  του  αναδεικνύει τις αρετές του δασκάλου, που δεν θέλει νά΄ναι βλοσυρός και  μακρυνός  και  πληκτικός, «επιστημονικός»  και  «σοβα­ρός». 

 Οι  ιστορίες  του  είναι αληθινές, με πλοκή, με στόρι όπως λέμε σήμερα, με εκπλή­ξεις, με εικόνες οικείες και κα­θαρές με πηγαίο και ελκυστικό χιούμορ. Η κομψή και κίτρινη και παράδοξη φιλολογία φαί­νεται μεταμορφωμένη στο βι­βλίο του Μ.Π. ντυμένη με ευ­χάριστα  θερμά  χρώματα  και ελαφρά  μακιγιαρισμένη,  χα­μογελαστή και χαριτωμένη. Οι λέξεις δεν είναι «ωραία άνθη της πέτρας», απολιθώματα μα πλάσματα που σφίζουν ζωή και κίνηση. 

«Οι λέξεις είναι ψάρια στο νερό Χιλιάδες μαζί κολυμπούν η και μόνα τους 

με φιγούρες περίπλοκες ή ολόισια στο στόχο. 

Κάτι ψάχνουν να βρουν είναι βέβαιο …να προλάβουν – γιατί έχει νόμους σκληρούς 

το νερό. Το μικρότερο ψάρι πάντα κιν­δυνεύει». 

Διαβάζω τον νέο ποιητή Γι­άννη Βαρβέρη από την συλ­λογή του «Αναπήρων πολέμου» και αισθάνομαι ανησυχία. Καταφεύγω στο ‘ Γιάννη Πατίλη, έναν άλλο της λεγόμενης γενιάς του 70. «ΑΠ’ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΛΕΞΕΙΣ που συναντώ 

παρακολουθώ τις πιο όμορφες Τις πιο λεπτές τις πιο σφικτές τις πιο νέες. 

Τις φαντάζομαι γυμνές, κυρι­ολεκτικές. Δίχως επίθετα και σαχλαμάρες. Τις περιμένω αργά το μεση­μέρι όταν επιστρέφουν ανέμελες και ξεμοναχιασμένες». 

O  Μ.  Παραλμάς  είναι  ένας κομπέρ  της  πασαρέλας,  μας παρουσιάζει κάθε λέξη με το πα­ρελθόν  και  το  ιστορικό  της, περιγράφει τα χαρακτηριστικά ,την ομορφιά της σαν έμ­πειρος  παλαιός  εραστής,  μας δείχνει αυτό που δεν διακρίνεται αποκαλύπτει αυτό που δεν φανταζόμαστε.  Ανασύρει την άσπιλη σάρκα κάτω από τις φθορές, μας  τις  παραδιδει παρθενικές και αθώες. 

Οταν αύριο τις βιάζουμε θά έχουμε και περίσκεψη και αιδώ. 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s